DIERENPAGINA

PENICILLINE

Al sedert 1910 worden zieke mensen en dieren vaak behandeld met geneesmiddelen die ervoor zorgen dat ziekteverwekkende bacteriŽn gedood worden of zich in ieder geval niet kunnen vermeerderen. In dat jaar werd de ontdekking van Salvarsan bekendgemaakt. Salvarsan en later Neosalvarsan werden vooral met veel succes gebruikt bij de behandeling van syfilis, een geslachtsziekte waardoor in die tijd veel mensen op een akelige wijze aan hun eind kwamen. In 1929 werd penicilline ontdekt, dat was het eerste antibioticum. Het zou toen nog tien jaar duren voor het in de praktijk gebruikt zou worden. Sedertdien zijn er nog vele andere middelen ontdekt en ontwikkeld die op een of andere manier de groei van bacteriŽn in het lichaam kunnen tegengaan. Zulke geneesmiddelen worden antimicrobiele farmaca genoemd. Wanneer artsen en dierenartsen tegenover leken over penicilline spreken, bedoelen ze ťťn van deze stoffen en dat is meestal niet de enige echte penicilline uit 1929. Wanneer ik in het volgende de naam penicilline gebruik bedoel ook ik eigenlijk alle antimicrobiele farmaca. Het is mij opgevallen dat de meeste mensen niet begrijpen wat deze penicilline doet en hoe het moet worden toegepast.

Penicilline wordt altijd voorgeschreven in kuren met de tekst: "Kuur geheel afmaken". Er wordt tegenwoordig veel gezegd en geschreven over schadelijke bijwerkingen van geneesmiddelen en sommigen zeggen zelfs dat het allemaal vergif is. Vandaar dat veel mensen tegenwoordig de neiging hebben om de dosering zo laag mogelijk te houden en de toediening te staken, wanneer de ernstigste ziekteverschijnselen verdwenen zijn. Bij veel geneesmiddelen is dat prima, maar bij het gebruik van penicilline is dat helemaal fout. Penicilline werkt tegen bacteriŽn en bacteriŽn zijn net mensen. Zoals de ene mens beter tegen het gebruik van alcohol kan dan de andere, zo kan de ene bacterie beter tegen penicilline dan de andere. Wanneer de dosering te laag is of de kuur niet afgemaakt wordt, zullen er bacteriŽn zijn die de behandeling overleven. Deze bacteriŽn zijn blijkbaar minder gevoelig voor penicilline dan normaal en deze bacteriŽn gaan zich vermenigvuldigen. Dat gaat heel goed, want er is voldoende voor ze te eten, omdat de gevoeligere exemplaren zijn gedood. Op die manier worden de bacteriŽn steeds minder gevoelig en op den duur zelfs praktisch ongevoelig voor penicilline, dat noemen we resistent. Dat is natuurlijk niet in het belang van de patiŽnt en van andere, toekomstige patiŽnten. Vandaar dat de kuur helemaal moet worden afgemaakt en dat men zich aan de voorgeschreven dosering moet houden. Resistente bacteriŽn komen tegenwoordig veel voor met als gevolg dat penicillinekuren soms minder goed werken dan verwacht mocht worden. Gelukkig is het vaak zo dat een ander soort penicilline dan beter werkt, maar sommige bacteriŽn zijn bijna overal ongevoelig voor. Het is vaak mogelijk om de gevoeligheid van de bacterie voor het begin van de behandeling vast te stellen d.m.v. een gevoeligheidstest. Dat kan alleen als de bacterie uit de patiŽnt geisoleerd kan worden en het kost een dag of twee. De behandeling van een infectieziekte begint daarom vaak met een penicilline waarvan men uit ervaring weet dat hij meestal wel werkt. Een gevoeligheidstest wordt meestal pas gedaan, als gebleken is dat de bacteriŽn resistent zijn.

Antimicrobiele farmaca worden ongelooflijk veel toegepast. Van de meestgebruikte zijn de bijwerkingen te verwaarlozen, hoewel dat van patiŽnt tot patiŽnt verschilt. En de farmaceutische industrie maakt ze steeds beter. Het is dus niet allemaal vergif en ik ben heel erg blij dat ze er zijn.

terug naar de inhoudsopgave

Download pdf

© GEMM'ART